Het WK snooker uitgelegd: wat je op tv ziet en waarom

Het WK snooker is elk jaar in april en mei in het Crucible Theatre in de Engelse stad Sheffield en duurt 17 dagen. Er spelen 32 spelers. Op het WK gelden dezelfde regels als op jouw club. Hieronder staat wat je op tv ziet, welke regel erbij hoort en hoe het op jouw club gaat.

Het toernooi in Sheffield

Het WK snooker is een toernooi van de World Snooker Tour, het profcircuit. Het eerste WK was in 1927. Sinds 1977 wordt het WK gespeeld in het Crucible Theatre in Sheffield. Er is afgesproken dat het WK tot minstens 2045 in Sheffield blijft.

Op het WK spelen 32 spelers. De beste zestien van de ranglijst voor het WK plaatsen zich rechtstreeks. De wereldkampioen van het jaar ervoor is als nummer 1 geplaatst. De andere zestien spelers komen uit de kwalificatie, die vlak voor het WK ook in Sheffield wordt gespeeld.

Aan de kwalificatie doen 128 spelers mee. Wie in de eerste ronde van de kwalificatie begint, wint vier wedstrijden om een plaats bij de 32 spelers te halen. Bij de loting krijgt elke geplaatste speler een tegenstander uit de kwalificatie.

Zo is het op jouw club. Op de club gelden dezelfde regels als op het WK.

Sessies en frames

Een frame is één spel, van de openingsstoot tot de laatste bal. Een wedstrijd is een afgesproken aantal frames. Op het WK zijn de wedstrijden lang.

Zo'n lange wedstrijd wordt in delen gespeeld en zo'n deel heet een sessie. Na een sessie stoppen de spelers en nemen ze de stand in frames mee naar de volgende sessie. Op tv hoor je dan bijvoorbeeld dat een speler met 13-12 de laatste sessie ingaat. Zo ging het in de finale van 2026, die in 18-17 eindigde en dus in het laatste frame werd beslist.

Zo is het op jouw club. Op de club speel je een korte wedstrijd, bijvoorbeeld best of 5. Dan wint de speler die het eerst drie frames wint. De regel is dezelfde als op het WK: een wedstrijd is een afgesproken aantal frames.

De scheidsrechter aan de tafel

Op tv zie je aan de tafel een scheidsrechter. De scheidsrechter leidt het frame. Hij legt een gepotte kleur terug op de spot, de vaste plek van die kleur op het laken, en roept “foul” bij een fout. Vraagt een speler welke kleur een bal heeft, dan zegt de scheidsrechter dat. Advies geeft hij niet. Ook op de vraag hoe groot het verschil in score is geeft hij geen antwoord.

Soms pakt de scheidsrechter midden in een frame een bal van de tafel en maakt hij die schoon. De speler aan de beurt heeft daar dan om gevraagd. Alleen de scheidsrechter maakt een bal schoon. Voordat hij de bal oppakt markeert hij de plek met een hulpstuk. Zolang de bal weg is telt het hulpstuk als de bal. Een speler die het hulpstuk aanraakt maakt een fout, net alsof hij de bal zelf aanraakt. Na het schoonmaken legt de scheidsrechter de bal terug op dezelfde plek.

Zo is het op jouw club. Speel je op de club zonder scheidsrechter, dan geldt je tegenstander als scheidsrechter. Wil je een bal laten schoonmaken, vraag het dan aan je tegenstander.

De score en het maximum van 147

Let bij een frame op tv op twee getallen: de score van elke speler en de break. De break is het aantal punten dat een speler in één beurt achter elkaar scoort. Volgens de regels houdt de marker, de teller van de score, het scorebord bij. De spelers letten zelf mee, want ook zij zijn verantwoordelijk voor de juiste score.

Het maximum is een break van 147. De speler pot dan na elke rode bal de zwarte bal en daarna de zes kleuren op volgorde. De som: 15 keer 8 is 120, en de kleuren zijn samen 27. Pot de speler één bal niet, dan is zijn break voorbij. Op het WK lukte een maximum voor het eerst in 1983.

Zo is het op jouw club. Op de club letten jullie allebei op de score, net als de spelers op tv. De som van het maximum is op elke tafel dezelfde.

Snookers nodig en opgeven

Op tv hoor je soms dat een speler snookers nodig heeft. Zijn achterstand is dan groter dan de punten die nog op tafel liggen. Met potten alleen wint hij het frame niet meer. Toch speelt hij soms door. Hij probeert een snooker te leggen: zijn tegenstander kan de bal on, de bal die hij als eerste moet raken, dan niet meer rechtstreeks vol raken. Maakt de tegenstander daarbij een fout, dan krijgt de speler die achter staat strafpunten. Met die strafpunten kan hij het frame alsnog winnen.

Soms stopt een speler terwijl er nog ballen op tafel liggen. Hij geeft het frame op. Opgeven mag pas als een speler strafpunten nodig heeft om te winnen. Wie eerder opgeeft gedraagt zich volgens het regelboek onsportief. Daarom speelt een speler die achter staat door tot hij snookers nodig heeft. Een aanbod om op te geven vervalt als de tegenstander wil doorspelen. Neemt de tegenstander het aan, dan is het frame voorbij.

Zo is het op jouw club. Op de club geldt dezelfde regel. Kun je nog winnen met de ballen die op tafel liggen, dan speel je door. Heb je snookers nodig en zie je het niet meer zitten, dan mag je het frame opgeven. Zeg het duidelijk tegen je tegenstander.

Wat je op tv ziet en hoort

Zet dit naast de beelden van het volgende WK.

De beslissing van de scheidsrechter aan de tafel is de beslissing, op tv en op de club. Kijk het volgende frame met de waarden van de ballen in je hoofd. Tel de break mee en reken uit wat er nog op tafel ligt. Dan weet je zelf of een speler snookers nodig heeft.